Türkiýede we Demirgazyk Kiprde okap işlemek 2026: daşary ýurtly talyplar üçin resmi düzgünler

Türkiýede orta hünär we bakalawr talyplarynyň iş rugsadyna ýüz tutup bilýän wagty

1-nji ýyldan soň

Türkiýäniň içinden iş rugsadyna ýüz tutmak üçin ýaşamak rugsadynyň iň az möhleti

6 aý

Bir iş berijä bagly ilkinji iş rugsadynyň iň uzak hereket möhleti

1 ýyl

Türkiýede iş rugsady boýunça maglumat hyzmaty ALO 170

170

Bu gollanma 2026-njy ýylyň 3-nji noýabrynda kanunyň teksti we resmi sahypalar bilen barlandy. Düzgünler üýtgäp biler; hereket etmezden öň baglanyşykly resmi sahypa hem seretmegiňizi maslahat berýäris.

Daşary ýurtly talyplar Türkiýede işläp bilýärmi?

Hawa, ýöne diňe iş rugsady bilen. 6735 belgili Halkara iş güýji kanunynyň 19-njy maddasyna (Türkiýäniň Beýik Millet Mejlisi tarapyndan kabul edilen tekst) görä, Türkiýedäki ýokary okuw mekdebiniň gündizki (örgün) maksatnamalaryna hasaba alnan daşary ýurtly talyplar iş rugsadyny almak şerti bilen işläp bilýär.

Türkiýäniň Zähmet we sosial üpjünçilik ministrliginiň ýygy soralýan soraglary islendik sebäp bilen ýaşamak rugsadynyň bolmagynyň özbaşdak işlemek hukugyny bermeýändigini aýdýar (bosgunlar we ikinji derejeli gorag alanlar muňa girmeýär). Iş rugsatlary üçin jogapkär edara Zähmet we sosial üpjünçilik ministrligidir (ÇSGB); Study in Türkiye goşmaça maglumat üçin ALO 170 hyzmatyny görkezýär.

Orta hünär we bakalawr talyplary haçan işläp başlap bilýär?

6735 belgili kanunyň 19-njy maddasyna we ministrligiň iş rugsadyna baha bermek ölçeglerindäki «Daşary ýurtly talyplar» bölümine görä:

• Orta hünär (ön lisans) we bakalawr (lisans) talyplary okuwynyň birinji ýylyny tamamlandan soň iş rugsadyna ýüz tutup bilýär.
• Bu talyplaryň işi 4857 belgili Zähmet kanunynyň çäginde doly däl iş wagty (kısmi süreli) bilen bolýar.
• Arza seredilende talybyň okaýan welaýaty we şuňa meňzeş ýagdaýlar göz öňünde tutulýar.
• Adamyň talypdygy ýa-da däldigi Ýokary bilim geňeşiniň (YÖK) maglumatlary esasynda kesgitlenýär.

Biziň barlan resmi sahypalarymyz talyplar üçin hepdelik iş sagadynyň anyk çägini görkezmeýär; bu jikme-jiklik üçin ALO 170-e ýa-da ministrlige ýüz tutmak has ygtybarly ýoldur.

Magistr we doktorantura talyplary üçin düzgünler nähili?

Şol madda we ministrligiň ölçeglerine görä, «birinji ýyly tamamlamak» we «doly däl iş wagty» çäklendirmeleri gündizki maksatnamalara hasaba alnan ýokary derejeli (lisansüstü) talyplara degişli däl. Ýöne Study in Türkiye maglumatyna görä, magistr we doktorantura talyplary hem iş rugsadyny alyp işleýär; ýagny rugsat ýene-de zerur.

Iş rugsadyna kim ýüz tutýar we talyp ýaşamak rugsady ýeterlikmi?

• Ministrligiň ýygy soralýan soraglaryna görä, Türkiýäniň içinden arzalary iň az alty aý möhlet bilen berlen we arza berlen senesinde hereket edýän ýaşamak rugsady bolan daşary ýurtly üçin iş beriji e-Devlet arkaly berýär.
• Ilkinji iş rugsady bir iş berijä we anyk bir iş ýerine bagly bolup, iň köp bir ýyl hereket edýär (şol çeşme).
• 6735 belgili kanunyň 19-njy maddasynyň 3-nji bölegine görä, talyba berlen iş rugsady onuň hereket edýän talyp ýaşamak rugsadyny we ondan gelýän hukuklary ýatyrmaýar.
• Ministrligiň ölçeglerine görä, talyplar üçin güýmenje pudagynda olaryň ýagdaýyna laýyk gelmeýän işlerde we öý hyzmatlary pudagynda berlen arzalara oňaýsyz baha berilýär.
• Türkiye Bursları talyplary üçin YTB-niň, YÖK talyp haky maksatnamasynyň talyplary üçin YÖK-üň pikiri alynýar (şol çeşme).

Tablisa: düzgünler her okuw derejesine ýa-da ýagdaýa näme rugsat berýär?

Tejribelik (staj) barada düzgün näme?

Ministrligiň ýygy soralýan soraglaryna görä, 6735 belgili kanun iş berijiniň ýanynda hünär okuwyna ýa-da tejribelige ýüz tutýan ýa-da tejribelik geçýän daşary ýurtlulary hem öz içine alýar.

6735 belgili kanunyň Ýerine ýetiriş düzgünnamasynyň 48-nji maddasynyň 1-nji bölegine (Resmi Gazet, belgi 31738, 2022-nji ýylyň 2-nji fewraly) salgylanýan Özýegin uniwersitetiniň bildirişine görä, Türkiýede gündizki maksatnamada okaýan daşary ýurtly talyp hökmany tejribeligi döwründe iş rugsadyndan boşatmagyň çägine girýär, ýöne diňe boşatmak resminamasyny alandan soň işläp bilýär. Bu arzany talybyň özi e-Muafiyet ulgamy arkaly berýär; ministrligiň boşatmak boýunça ýygy soralýan soraglary hem boşatmak arzalarynyň daşary ýurtlynyň özi tarapyndan berilýändigini aýdýar. Şol bildirişe görä, boşatmak resminamasy bolmadyk talyp ulgamda tejribeçi hökmünde hasaba alynmaýar.

Hereketlilik maksatnamalary boýunça tejribelik üçin Türkiýä gelýän talyplar Study in Türkiye maglumatyna görä iş rugsadyndan boşadylýar.

Türkiýede okuwy tamamlandan soň resmi taýdan haýsy mümkinçilik görkezilen?

6735 belgili kanunyň 19-njy maddasynyň 5-nji bölegine görä, ýokary bilimini Türkiýede tamamlan we okuwy tamamlan senesinden başlap bir ýylyň içinde ýüz tutan daşary ýurtlynyň iş rugsady arzasyna Halkara iş güýji syýasaty boýunça maslahat geňeşiniň kesgitlän esaslaryna görä seredilýär. Bu awtomatik işlemek hukugy däl-de, baha bermegiň usulydyr: ýene-de iş beriji we iş rugsady zerur, tassyklanmagy hem kepillendirilmeýär. Ministrligiň ölçeglerine görä, YÖK talyp haky maksatnamasynyň talyplarynyň okuwy tamamlandan soňky arzalaryna hem YÖK-üň pikiri bilen seredilýär.

Demirgazyk Kiprde talyplar işläp bilýärmi?

Demirgazyk Kipriň zähmet ministrliginiň we migrasiýa edarasynyň (Muhaceret) bize elýeterli bolan resmi sahypalarynda daşary ýurtly talyplaryň işlemek hukugy barada aýdyň resmi beýanat tapmadyk. Şonuň üçin Türkiýedäkä meňzeş düzgüni (birinji ýyldan soň işlemek we ş.m.) Demirgazyk Kipr üçin tassyklap bolmaýar.

Demirgazyk Kiprdäki Final halkara uniwersitetiniň ýygy soralýan soraglary berilýän talyp ýaşamak rugsadynyň Demirgazyk Kiprde ýaşamak we okamak üçin rugsatdygyny, iş mümkinçilikleriniň seýrek we bäsdeşlikli bolýandygyny we aýlyklaryň adatça okuw tölegini ödemäge ýetmeýändigini aýdýar. Haýsydyr bir işe başlamazdan öň ýagdaýyňyzy uniwersitetiňiziň halkara bölüminden we Demirgazyk Kipriň migrasiýa edarasyndan soraň.

Rugsatsyz işlemegiň netijeleri näme?

Ministrligiň ýygy soralýan soraglaryna we 6735 belgili kanunyň 23-nji maddasyna görä:

• Rugsatsyz işleýän daşary ýurtla we onuň iş berijisine administratiw jerime salynýar.
• Rugsatsyz işleýändigi anyklanan daşary ýurtly ýurtdan çykarmak (sınır dışı) üçin Içeri işler ministrligine habar berilýär.
• Kanuna görä, adamyň ýaşaýyş, yzyna gaýdyş syýahaty we zerur bolsa bejergi çykdajylaryny iş beriji ödeýär.

Häzirki jerime möçberleri üçin ministrligiň sahypalaryna serediň. Iş tapmak we rugsat almak hem kepillendirilmeýär; okuw we ýaşaýyş çykdajylaryny iş girdejisine daýanyp meýilleşdirmezlik has paýhasly bolar. Türkiýede okamagyň çykdajylary baradaky gollanma serediň.

Taktik bu ugurda näme edip biler we näme etmeýär?

• Taktik Türkiýedäki we Demirgazyk Kiprdäki hususy uniwersitetler üçin mugt kabul ediş maslahat hyzmatydyr we YÖK, YTB ýa-da haýsydyr bir döwlet edarasy bilen baglanyşykly däl.
• Edip bileris: çykdajylary göz öňünde tutup uniwersitet we şäher saýlamaga kömek etmek, kabul ediş ädimleriňizi mugt yzarlamak we sizi Türkiýede we Demirgazyk Kiprde talyp ýaşamak rugsady baradaky gollanma ugrukdyrmak.
• Etmeýäris: iş tapmak, iş beriji tanyşdyrmak, iş rugsady ýa-da boşatmak arzasyny bermek ýa-da haýsydyr bir girdeji wada bermek.

Mugt kabul ediş arzasyna başlamak üçin arza sahypasyna geçiň.